از شورش بلاد مفتوحه ترسيده بود و براى ايجاد نظم و انضباط از قرطبه با لشكرى روى به آن بلاد نهاده بود . از جمله بر مردم وادى آش سخت گرفت و شمار افراد پادگان را در آن نواحى دو برابر كرد . مردم وادى آش فريب خوردند ، به طورى كه بيشترشان از شهر بيرون آمدند و در دشتهاى مجاور جاى گرفتند . « 13 » امير ابو عبد اللّه به نداى ايشان پاسخ داد و براى نقل مال و متاعشان چارپايان و مردان فرستاد ، تا با زن و فرزند به غرناطه روند . اينان از روستاها و املاك خود مقادير بسيارى حبوبات و ديگر خوردنيها حمل مىكردند . همين كه اين قافلهء عظيم به حركت درآمد به ناگاه با سواران قشتالى و در رأس آنها فرناندو روبه‌رو گرديد . فرناندو زبان به ملايمت بگشود و كسانى را كه به شهر بازگردند امان داد و هركس را كه عزم رحيل داشت اجازت داد . مسلمانان از وادى آش و اعمال آن بيرون آمدند . در المريه و بسطه نيز چنين شد . مسلمانان با مال و متاع خود جمعى به غرناطه رفتند و جمعى از آب گذشته به مغرب شدند . آن نواحى بيشتر ساكنان مسلمان خود را از دست داد . پادشاه قشتاله هم مهاجران مسيحى را براى آباد ساختن و سكونت در آن بلاد ، روانه ساخت . امير ابو عبد اللّه از اين پريشانى استفاده كرد و بار دوم اندرش را گرفت و چند دژ مهم ديگر را به تصرف آورد « 14 » . پادشاه قشتاله بهتر آن ديد كه به جاى حمله به غرناطه فعلا در مناطق مفتوحهء اسلامى دست به پاره‌اى اصلاحات بزند . پس همهء زمستان سال 1490 م را به تهيهء ساز و برگ پرداخت و در اوايل سال 1491 با قواى خود به عزم تصرف مركز عظيم اسلامى يعنى شهر غرناطه در حركت آمد . بعضى از مورخين شمار سپاه او را از سوار و

--> ( 13 ) . . 35 . P . III . V , dibi : aratnaclA etneufaL ( 14 ) . اخبار العصر ص 38 - 48 . نفح الطيب ج 2 / ص 614 . نيز رجوع كنيد به : 192 092 . P . dibi ttocserP در تقاصل ميان روايات اسلامى و مسيحى اندك تفاوتى هست .